Het belang van het juiste schrijnwerk

Welk materiaal kiezen voor uw serre of veranda?

Wie een serre of veranda wil laten bouwen, moet verschillende belangrijke keuzes maken. Een daarvan is het schrijnwerk. Doorgaans bestaat de keuze uit hout, aluminium, staal of pvc. Elk van die materialen heeft zo zijn voor- en nadelen. Welke dat precies zijn, dat leggen we u nu uit.

HOUT 

+ Natuurlijk karakter

Hout is een echt natuurproduct, hout leeft. Dat is meteen ook de grootste charme van hout. Dankzij dit natuurlijke karakter straalt hout bijna vanzelf warmte en gezelligheid uit. Dat hout puur natuur is, betekent ook dat geen enkel stuk hout hetzelfde is. De nervenstructuur, de houttinten, de tekening ... zijn telkens net iets anders, waardoor een houten oranjerie altijd een unieke realisatie is. Het enige nadeel van het feit dat hout een levend product is, is dat hout na verloop van tijd kan gaan ‘werken’. 

+ Goede isolatie

Voor koudebruggen tussen binnen en buiten of omgekeerd hoeft u bij houten schrijnwerk geen schrik te hebben. Op het vlak van thermische isolatie scoort hout namelijk bijzonder goed. ’s Zomers komt de warme buitenlucht moeilijker naar binnen dan bij andere materialen, ’s winters heeft u minder last van de koude buitentemperaturen. 

+ Creatieve vrijheid

Hout is niet vervormbaar, maar toch laat het heel wat mogelijkheden open voor creatieve vrijheid. Hout is namelijk relatief zacht en dus gemakkelijk te bewerken, waardoor de afwerking kan variëren van een sobere, rechtlijnige tuinkamer tot een uiterst sierlijke oranjerie met tal van tierlantijntjes. Bovendien kunt u het hout laten afwerken zoals u dat zelf wilt, want hout is gemakkelijk overschilderbaar. Al kunt u er natuurlijk ook voor opteren om hout in zijn natuurlijke kleur te laten om het nóg beter in de omgeving te laten opgaan. Maar zelfs die natuurlijke kleur kan sterk verschillen, aangezien er veel verschillende houtsoorten zijn. Met andere woorden: een houten oranjerie kunt u tot in het kleinste detail op uw persoonlijkheid afstemmen. 

+ Beschermd tegen inbrekers

Dat hout niet vervormbaar is, heeft nog een ander voordeel: inbraakveiligheid. Metaal en pvc kunnen relatief gemakkelijk verbogen worden, waardoor inbrekers vrij snel een slot kunnen forceren. Voor hout geldt dat niet. Mensen met slechte bedoelingen moeten elk ankerpunt van het houten raam of de houten deur aanpakken om zich een toegang tot de oranjerie en uw woning te verschaffen. Dat vraagt meer tijd, waardoor de kans stijgt dat inbrekers hun pogingen uiteindelijk staken. 

+ Herbruikbaar materiaal

Hout kan gemakkelijk gerecycleerd worden. Mocht u na een bepaalde periode om een of andere reden beslissen om uw houten tuinkamer af te breken, dan kunt u het hout nog perfect voor andere doeleinden gebruiken. 

- Kwaliteit kost geld

Of hout duur is, kunnen we niet in één antwoord vatten. Veel hangt immers af van de houtsoort die u kiest. Er zijn spotgoedkope houtsoorten en zeer dure houtsoorten. Voor een houten serre of veranda is het echter aangewezen om niet blindweg voor de goedkoopste optie te kiezen. In het geval van hout hangt de prijs vaak samen met de kwaliteit. Voor een duurzaam eindresultaat is hout van een hoge duurzaamheidsklasse een absolute must. Daarvoor moet u weliswaar een groter budget voorzien, maar het resultaat is ook navenant. 

- Regelmatig onderhoud

Wilt u dat uw houten oranjerie er als nieuw blijft uitzien, dan mag u niet vies zijn van het nodige onderhoud. De bescherm- of verflaag die het hout beschermt, houdt immers niet eeuwig stand. Daarom dient u regelmatig een nieuwe laag aan te brengen. Verlies ook de sluit- en scharnierpunten niet uit het oog voor een hoge duurzaamheid. 

- Niet altijd ecologisch

Hoewel hout de naam heeft een natuurlijk product te zijn, is niet elke houten tuinkamer ecologisch verantwoord. Dat geldt vooral voor houtsoorten die van nature niet meteen geschikt zijn voor buitentoepassingen, maar er wel voor gebruikt worden. Om dat te verwezenlijken, worden die houtsoorten vaak kunstmatig verduurzaamd met behandelingsproducten die schadelijk kunnen zijn voor het milieu. Let wel: dit geldt niet voor alle houtsoorten. Verschillende tropische hardhoutsoorten van de hoogste duurzaamheidsklasse hebben die schadelijke producten helemaal niet nodig om stand te houden in ons klimaat.

HOUTSOORTEN OP EEN RIJ

Afrormosia heeft een gesloten structuur en absorbeert daardoor geen water. Daardoor rot het niet of trekt het niet krom. Deze tropische hardhoutsoort behoort tot de hoogste duurzaamheidsklasse en vergrijst mooi.
Afzelia heeft vlak na de plaatsing een donkergele tot bruinrode kleur, maar vergrijst al snel. Dit tropisch hardhout is duurzaam, stabiel en sterk.
Ceder is de enige naaldhoutsoort die geschikt is voor buitentoepassingen. Het is stevig, veerkrachtig, licht en duurzaam en de kleurtinten variëren van chocoladebruin tot licht geelbruin. De andere naaldhoutsoorten zijn zonder extra behandeling niet bestand tegen regen, wind, schimmels en insecten.
Eik bestaat in verschillende varianten, zoals witte Amerikaanse eik, rode Amerikaanse eik en Europese eik. Eik vergrijst mooi, maar heeft wel extra behandeling nodig voor buitentoepassingen.
Iroko is afkomstig uit tropisch Afrika en is zeer duurzaam. Net na de plaatsing is het geel- tot goudbruin, maar iroko verdonkert snel.
Meranti is geliefd dankzij zijn rustige structuur en het feit dat het hout mooi recht blijft. Deze tropische houtsoort heeft een bruinrode kleur.
Padoek is een zeer stabiele en zeer duurzame houtsoort uit Afrika. De typische felle oranjerode tot paarsbruine kleur wordt in de zon al snel roodbruin tot zwartbruin.

De genoemde houtsoorten zijn uiteraard slechts een kleine greep uit het aanbod. Het overzicht laat voornamelijk houtsoorten zien die in onze contreien vaak gebruikt worden voor buitenschrijnwerk.

ALUMINIUM

+ Veelzijdige look

Serres of veranda’s uit aluminium kunnen er zeer verschillend uitzien. Dat hangt niet alleen af van de bouwstijl die u kiest, maar ook van de manier waarop het aluminium afgewerkt wordt. Kiest u bijvoorbeeld voor steellook-profielen, dan verkrijgt u de elegante uitstraling van een stalen oranjerie met alle voordelen van aluminium. Hebben de aluminium profielen extra reliëf en diepte gekregen, dan benaderen ze de look van ingekleurd hardhout. Zelfs wanneer u kiest voor de specifieke uitstraling van aluminium, zijn er mogelijkheden te over. Aluminium kan namelijk gemoffeld, geëmailleerd of gepoederlakt worden, wat telkens een ander effect sorteert. Dat kan bovendien in elke RAL-kleur, eventueel zelfs met een verschillende kleur voor de binnenzijde en de buitenzijde.

+ Sterk lichtgewicht

Een groot voordeel van aluminium is dat het zeer stevig is, maar tegelijk ook zeer licht. Het soortelijk gewicht van aluminium ligt ongeveer drie keer lager als dat van staal. Dat aluminium zo sterk is, zorgt ervoor dat het gemakkelijk grote afstanden kan overbruggen, zelfs wanneer de profielen slank zijn.

+ Lange levensduur

In vergelijking met andere materialen is aluminium veel beter bestand tegen de verschillende weersomstandigheden die onze contreien wel eens durven te teisteren. Zowel het zonlicht als regen en wind tasten aluminium niet aan. Kansen op rotting of barsten zijn aluminium eveneens vreemd. Stuk voor stuk positieve factoren die ervoor zorgen dat aluminium een zeer duurzaam materiaal is.

+ Recycleerbaar

Heel wat materialen verliezen minstens een deel van hun kwaliteiten wanneer ze gerecycleerd worden. Aluminium kan echter zonder enig kwaliteitsverlies volledig gerecycleerd worden. Een ecologisch pluspunt voor aluminium is dat, zodat de energieslorpende productie enigszins gecompenseerd wordt.

+ Mechanische weerstand

De mechanische weerstand drukt uit hoeveel weerstand een materiaal biedt tegen bewegingen, zowel natuurlijke (bijvoorbeeld zware windstoten) als onnatuurlijke (bijvoorbeeld iemand die tegen de profielen schopt). Aluminium scoort op dat vlak bijzonder goed, zelfs beter dan staal.

- Milieubelastende productie

Dat aluminium recycleerbaar is, is positief op milieuvlak. Daartegenover staat dat de eerste productie van aluminium veel energie vraagt. Aluminium wordt rechtstreeks gewonnen uit bauxiet en daar is veel energie en bijgevolg belasting van het milieu voor nodig. Uiteraard moeten we de aluminiumsector niet helemaal zwart maken, want de laatste jaren zijn er forse inspanningen geleverd, zoals het verbeteren van het productieproces en het gebruik van groene energie.

- Niet goedkoop

Voor wie het budget een essentiële rol speelt, is aluminium niet de beste optie. De basisgrondstof is gemiddeld zo’n dertig procent duurder dan gegalvaniseerd staal en profielen uit aluminium zijn gemiddeld zelfs zo’n veertig procent duurder dan pvc. De duurzaamheid van aluminium maakt die meerprijs echter de moeite waard.

- Laag isolerend vermogen

Bij traditionele serres of veranda’s uit aluminium zijn koudebruggen een frequent terugkerend probleem. De thermische isolatie van aluminium ligt daardoor aan de lage kant. Dat betekent echter niet dat een aluminium tuinkamer ’s winters in een koelkast verandert en ’s zomers in een sauna. Vandaag worden de meeste tuinkamers immers opgetrokken uit driekamerprofielen waarbij dergelijke koudebruggen onderbroken worden. In dat opzicht is dit nadeel anno 2011 eigenlijk niet meer van tel.   

STAAL 

+ Sterk maakt slank

Een van de topkwaliteiten van staal is dat het uitermate sterk en stabiel is. Dankzij die grote draagkracht volstaan slanke profielen om zeer grote afstanden te overbruggen. Stalen oranjerieën krijgen op die manier een erg elegante uitstraling. 

+ Alle vormen en kleuren

Staal toont zich zeer flexibel wanneer het bewerkt moet worden. Welke vormgeving u ook voor ogen heeft: in principe is alles mogelijk. Die mogelijkheden worden nóg groter dankzij het feit dat de verschillende onderdelen eenvoudig aan elkaar gelast kunnen worden. Ten slotte kunt u met behulp van een degelijke structuurlak elke kleur kiezen die u maar wenst. 

+ Bijna onverwoestbaar

Bij woningen die al een hele tijd leeg staan, valt het vaak voor dat het hoofdgebouw in een ruïne vervallen is, maar dat de stalen oranjerie in de tuin nog fier overeind staat. Het duurzame karakter van staal is dan ook dé kracht van dit materiaal. Staal is zo goed als onverwoestbaar: het barst niet, het rot niet en bovendien zijn de nieuwste staalsoorten volledig roestvrij. 

- Stevig prijskaartje

Zit u wat krap met uw budget, dan begint u beter niet aan een stalen oranjerie. Het materiaal op zich is iets goedkoper dan aluminium, maar de arbeidsintensiviteit compenseert dat grotendeels. Net als bij aluminium is er dan weer wel het feit dat staal zeer duurzaam is. De geweldige uitstraling maakt de keuze voor staal helemaal het overwegen waard. 

- Zwakke isolatie

Op het vlak van isolatie geldt voor staal nagenoeg hetzelfde als aluminium: staal op zich veroorzaakt koudebruggen, maar de hedendaagse profielen bestaan uit meerdere kamers, waardoor die koudebruggen opgeheven worden. Ook een stalen oranjerie kan dus perfect aan alle wensen van het hedendaagse comfort voldoen. 

- Zwaargewicht

Staal weegt zwaar en dat heeft ook zijn weerslag op de totaalprijs. Het hogere gewicht zorgt ervoor dat de plaatsing van een stalen oranjerie arbeidsintensiever is dan bijvoorbeeld een serre of veranda uit aluminium. Door dat grotere gewicht moeten ook het deur- en raambeslag aan hogere kwaliteitseisen voldoen en ook dat weegt door op het prijskaartje. 

PVC

+ Duurzaam en onderhoudsvriendelijk

De grote levensduur van pvc is zonder twijfel een van de grootste kwaliteiten van dit materiaal. Voor rotting of corrosie is pvc niet vatbaar. Bovendien is er nauwelijks onderhoud nodig om dit duurzame karakter tot stand te brengen, want pvc trekt weinig stofdeeltjes aan.

+ Veel mogelijkheden

Pvc wordt vooral gebruikt als schrijnwerk bij hedendaagse woningen, maar het kan net zo goed geïntegreerd worden in klassieke projecten of zelfs bij renovaties. Qua vormgeving biedt deze polymere kunststof namelijk veel mogelijkheden, van afgeronde en elegante profielen tot zeer strakke exemplaren.

+ Goedkoop

Een serre of veranda heeft nooit een plafondprijs, want qua afwerking kunt u zo ver gaan als u zelf wilt. Wie echter voor een standaardformaat kiest, kiest met pvc voor de goedkoopste oplossing. Hoewel, om helemaal volledig te zijn: er zijn houtsoorten die nóg goedkoper zijn, maar of die over de juiste kwaliteit beschikken, dat is een andere vraag.

+ Sterke isolatie

Pvc is een zeer sterke isolator. Daardoor laten de profielen nauwelijks warmteverlies van binnen naar buiten of omgekeerd toe. Wie kiest voor pvc, hoeft nadien minder bij te sturen met kunstmatige klimaatregeling dan bij andere materialen.

- Kunstmatige uitstraling

Dat pvc een kunststof is, daar kunnen we niet omheen. Een natuurlijke uitstraling valt dan ook nauwelijks te realiseren. De laatste jaren is er aanzienlijke vooruitgang geboekt op dit vlak. Eenmaal de profielen in de gewenste RAL-kleur gelakt zijn, is het bovendien nauwelijks te onderscheiden van gelakt aluminium. 

- Geringe draagkracht

De draagkracht van pvc is niet bijster hoog. Pvc kan dan ook geen al te grote afstanden overbruggen. Voor ramen en deuren kan het perfect, maar voor serres of veranda’s is het eigenlijk geen echte aanrader. Tenzij u kiest voor een compacte tuinkamer met veel profielen.

- Veel uitzetting mogelijk

Temperaturen kunnen een belangrijke invloed uitoefenen op pvc. De uitzettingscoëfficiënt van pvc is hoger dan die van andere materialen die voor serres en veranda’s gebruikt worden. In de praktijk gaat het weliswaar slechts om hooguit enkele millimeters, maar op termijn kan dat ogenschijnlijk kleine verschil wel problemen opleveren voor het sluiten van de deuren en de ramen.

MEER DAN ALLEEN MATERIAAL

Waar u op moet letten wanneer u plannen koestert voor een serre of veranda, is dat u niet gaat veralgemenen. De opgesomde voor- en nadelen zijn bij de een serre- of verandabouwer al meer van tel dan bij de andere. De prijs van een tuinkamer in een bepaald materiaal bijvoorbeeld wordt immers niet enkel bepaald door het materiaal zelf, maar tal van andere factoren: de kwaliteit van afwerking, de vraag of de firma alles in eigen beheer doet of met onderaannemers werkt, de vraag of de firma eigen profielen gebruikt of die laat aanleveren ... Bovendien bestaat een serre of veranda uit meer dan alleen maar profielen en glas. Ook de vloerbekleding, klimaatregeling, kwaliteit van uitvoering, verlichting ... spelen mee. Staar u dus niet blind op het prijskaartje van louter de profielen, maar houd steeds het totaalplaatje in de gaten, zodat u de keuze maakt die het best bij u en uw specifieke situatie past.